Warmtepomp voor 2-onder-1-Kap: Installatie en Ervaringen

Wat is het?

Een warmtepomp is een elektrisch apparaat dat warmte uit de buitenlucht, bodem of grondwater haalt om je huis te verwarmen en van warm tapwater te voorzien. Voor een 2-onder-1-kapwoning is dit een interessante optie.

Je deelt immers een muur met de buren, wat betekent dat je woning vaak al een relatief gunstig energieverlies heeft ten opzichte van een vrijstaand huis. De meest voorkomende typen voor deze woningen zijn de lucht-waterwarmtepomp en de bodemwarmtepomp (ook wel water-water genoemd). De lucht-water variant is het populairst.

Hij onttrekt warmte aan de buitenlucht en geeft die via een binnenunit af aan je verwarmingssysteem.

Een bodemwarmtepomp maakt gebruik van de constante temperatuur diep in de grond. Het systeem vervangt je cv-ketel volledig. Het is geen bijverwarming, maar de primaire warmtebron. Je houdt wel altijd een elektrisch element achter de hand voor extreem koude dagen of een plotselinge grote warmtevraag, zoals het vullen van een bad.

Hoe werkt het precies?

De installatie begint met een grondige analyse van je woning. Een installateur kijkt naar de huidige isolatie, het type verwarming (vloerverwarming of radiatoren) en de warmtevraag.

Voor een 2-onder-1-kap is het cruciaal om de gedeelde muur goed te isoleren. Warmteverlies naar de buren is minimaal, maar je wilt het wel uitsluiten. Bij een lucht-waterpomp wordt een buitenunit geplaatst, vaak naast het huis of in de tuin.

Deze unit bevat een ventilator en verdamper. Via leidingen door de muur wordt deze verbonden met de binnenunit, die de warmte overbrengt op het water in je verwarmingssysteem.

Voor een bodemvariant worden boringen in de tuin gedaan om buizen te plaatsen. De installatie neemt meestal twee tot drie dagen in beslag. Je krijgt er een buffervat bij voor tapwater en soms een aparte voor het verwarmingssysteem.

Het bestaande leidingwerk wordt aangepast en de oude cv-ketel wordt verwijderd. De pomp wordt ingesteld op een zo laag mogelijke aanvoertemperatuur voor maximaal rendement.

De wetenschap erachter

Een warmtepomp werkt volgens hetzelfde principe als je koelkast, maar dan omgekeerd.

Het hart is een gesloten circuit met een koudemiddel dat bij lage temperatuur verdampt en bij hoge temperatuur condenseert. Dit proces wordt aangedreven door een compressor, die elektrische energie verbruikt. In de buitenunit onttrekt het koudemiddel warmte aan de buitenlucht.

Zelfs bij vrieskou bevat lucht nog bruikbare warmte-energie. De compressor comprimeert het koudemiddelgas, waardoor de temperatuur sterk stijgt.

Deze hete damp geeft zijn warmte af aan het water in het verwarmingssysteem via een condensor.

Het rendement wordt uitgedrukt in de Coefficient of Performance (COP). Een COP van 4 betekent dat je voor elke kWh elektriciteit 4 kWh warmte krijgt. De resterende 3 kWh 'gratis' warmte komt uit de buitenlucht of bodem. Dit maakt het systeem drie tot vijf keer efficiënter dan een elektrische kachel.

Voordelen en nadelen

Het grootste voordeel is de enorme besparing op je gasrekening. Je verbruikt alleen nog elektriciteit. In combinatie met zonnepanelen wordt je verwarming bijna CO2-neutraal.

Het comfort is ook hoog: de pomp verwarmt gelijkmatig en stil, en koelt zelfs in de zomer als je vloerverwarming hebt.

Een belangrijk nadeel zijn de hoge aanschafkosten. Voor een lucht-waterpomp betaal je al snel €8.000 tot €12.000, inclusief een complete installatie voor een energieneutrale woning.

Een bodemsysteem is nog duurder. Daarnaast is je woning goed geïsoleerd moet zijn. Anders moet de pomp harder werken, wat het rendement verlaagt en geluidsoverlast kan geven.

Je moet ook rekening houden met de geluidsproductie van de buitenunit. Plaats deze niet direct onder het raam van de buren of je eigen slaapkamer.

Voor een 2-onder-1-kap is het verstandig om dit vooraf met je buren te bespreken. Tot slot: het systeem is elektrisch. Bij een stroomstoring heb je geen verwarming, tenzij je een noodstroomvoorziening hebt.

Voor wie relevant?

Een warmtepomp is vooral relevant als je woning goed geïsoleerd is. Voor een 2-onder-1-kap betekent dit: dakisolatie, spouwmuurisolatie (capaciteit berekenen), dubbel glus en vloerisolatie.

Vloerverwarming is ideaal, maar ook met speciale lage-temperatuurradiatoren werkt het goed. Heb je nog enkel glus? Investeer dan eerst in isolatie.

Financieel wordt het interessant als je gasrekening hoog is en je langere tijd in het huis blijft wonen.

De terugverdientijd ligt tussen de 7 en 12 jaar, afhankelijk van de energieprijzen en subsidies. De ISDE-subsidie kan de aanschafprijs met enkele duizenden euro's verlagen. Overweeg ook de toekomst.

De overheid wil van het gas af. Investeren in een warmtepomp is een toekomstbestendige keuze.

Voor een 2-onder-1-kap is het bovendien slim om samen met je buren te kijken naar warmtepomp mogelijkheden voor appartementen.

Misschien kunnen jullie een gezamenlijk project opzetten of een installateur voor een scherpere prijs regelen. Het is een grote investering, maar een die je wooncomfort verhoogt en je huis waardevoller maakt.