Welke hybride warmtepomp past bij een slecht geïsoleerde koopwoning

Wat is het?

Een hybride warmtepomp is een slimme combinatie van een elektrische warmtepomp en een traditionele gasketel. Het systeem werkt samen: de warmtepomp doet het meeste werk, en de cv-ketel springt bij als het buiten echt koud wordt. Dit maakt het een perfecte tussenstap voor huizen die nog niet klaar zijn voor volledig van het gas af.

Voor een slecht geïsoleerde woning is dit vaak de beste optie. De warmtepomp kan in de lente, herfst en op milde winterdagen efficiënt je huis verwarmen.

Op de koudste dagen neemt de gasketel het over, zodat je altijd verzekerd bent van comfort. Je bespaart direct gas zonder meteen grote isolatieklussen aan te moeten pakken.

Het is belangrijk om te weten dat een hybride systeem altijd een buitenunit heeft. Deze onttrekt warmte aan de buitenlucht, zelfs als het vriest. De installatie past vaak in een gemiddelde meterkast en is geschikt voor de meeste bestaande cv-installaties.

Hoe werkt het precies?

De warmtepomp onttrekt warmte aan de buitenlucht via een buitenunit. Deze warmte wordt via een koelmiddelcyclus naar een binnengebracht, waar het wordt afgegeven aan het water in je cv-circuit.

Dit verwarmde water gaat naar je radiatoren of vloerverwarming. Er zit een slimme regeling in het systeem.

Die meet continu de buitentemperatuur en de warmtevraag in huis. Boven een bepaalde buitentemperatuur, bijvoorbeeld boven de 5 graden, draait alleen de warmtepomp. Daaronder springt de gasketel bij om het water extra op te warmen. Je kunt de meeste systemen ook gebruiken voor het verwarmen van tapwater.

De warmtepomp voorziet dan in de basiswarmte, en de ketel verwarmt het water extra voor een hoge temperatuur.

De installatie

Zo bespaar je ook gas op je douche- en keukenwater. De buitenunit wordt geplaatst op een stabiele ondergrond, vaak naast het huis. Er loopt een leidingenpakket naar binnen, naar de plek waar de cv-ketel hangt.

De installatie duurt meestal één tot twee dagen. Je bestaande radiatoren kunnen meestal blijven zitten.

Omdat de warmtepomp op een lagere temperatuur werkt dan een cv-ketel, is het wel slim om na te gaan of je radiatoren groot genoeg zijn.

In een slecht geïsoleerd huis met kleine radiatoren kan de warmtepomp op koude dagen minder efficiënt werken.

De wetenschap erachter

Een warmtepomp gebruikt het principe van een omgekeerde koelkast. Voor wie zich afvraagt welke warmtepomp past bij een rijwoning, een koelmiddel verdampt bij lage temperatuur en neemt daarbij warmte op uit de buitenlucht.

Een compressor verhoogt vervolgens de druk en temperatuur van het gas. In de condensor geeft het hete gas zijn warmte af aan het cv-water. Het koelmiddel condenseert en stroomt terug naar het begin van de cyclus. Dit proces herhaalt zich continu en verplaatst warmte van buiten naar binnen.

De efficiëntie wordt uitgedrukt in COP (Coefficient of Performance). Een COP van 4 betekent dat je voor elke kWh elektriciteit 4 kWh warmte krijgt.

Waarom past het bij slechte isolatie?

Bij lagere buitentemperaturen daalt de COP, omdat het temperatuurverschil groter wordt. Daarom springt de ketel bij als het te koud wordt.

In een slecht geïsoleerd huis is de warmtevraag hoog en schommelend. De warmtepomp kan de basisvraag prima aan op milde dagen. Op piekmomenten, wanneer veel warmte verloren gaat door muren en ramen, kan de gasketel bijspringen zonder dat je comfort verliest.

Dit voorkomt dat je een overgedimensioneerde warmtepomp nodig hebt, die duurder is en minder efficiënt draait. De combinatie zorgt voor een optimale balans tussen besparing en comfort in een uitdagende woning.

Voordelen en nadelen

De belangrijkste winst is gasbesparing. Je kunt tot 60-70% minder gas verbruiken voor verwarming.

Dat scheelt direct in je energierekening en verlaagt je CO2-uitstoot. Ook ben je minder afhankelijk van de grillige gasprijzen.

De nadelen op een rij

Een ander voordeel is de relatief lage investering vergeleken met een volledig elektrische warmtepomp of bodemwarmte. Je hoeft je huis niet volledig te isoleren en kunt je bestaande radiatoren vaak behouden. De terugverdientijd ligt vaak tussen de 5 en 8 jaar.

Je blijft afhankelijk van gas, want de ketel blijft nodig voor koude dagen en piekverwarming. Je ontkomt dus niet aan de vaste kosten voor de gasaansluiting.

Ook moet je twee systemen onderhouden: de warmtepomp en de cv-ketel. Bij zeer koud weer is het rendement lager en springt de ketel vaker bij. De besparing is dan kleiner. Ook neemt de buitenunit ruimte in beslag en produceert hij geluid, wat voor sommige mensen een nadeel kan zijn.

De installatie vereist deskundigheid. Een verkeerde afstelling of dimensionering kan leiden tot een hoger stroomverbruik en minder comfort.

Kies daarom altijd voor een gecertificeerde installateur met ervaring met hybride systemen, voor doe-het-zelvers met bestaande CV.

Voor wie relevant?

De hybride warmtepomp is ideaal voor eigenaren van een koopwoning met een matige tot slechte isolatie, zoals uitgelegd in onze gids voor slecht geïsoleerde woningen.

Denk aan huizen met enkel glas, spouwmuren zonder isolatie of een niet-geïsoleerd dak. Je wilt wel verduurzamen, maar kunt of wilt niet meteen grote investeringen in isolatie doen. Het is ook een goede keuze als je cv-ketel nog niet aan vervanging toe is.

Wanneer is het minder geschikt?

Je kunt de warmtepomp nu plaatsen en later, wanneer de ketel aan vervanging toe is, beslissen of je verder wilt verduurzamen. Zo spreid je de kosten over meerdere jaren.

Als je huis al goed geïsoleerd is, kun je beter kijken naar een volledig elektrische warmtepomp.

Die kan dan het hele jaar het huis verwarmen zonder gas. De hybride oplossing is dan minder efficiënt en de investering in een ketel onnodig. Heb je een kleine tuin of balkon, dan kan de buitenunit een probleem zijn. Ook in appartementen is het vaak lastig om een buitenunit te plaatsen.

Check altijd de regels van de VvE en de gemeente over geluid en plaatsing. Tot slot: heb je vloerverwarming als hoofdverwarming?

Dan is de warmtepomp extra efficiënt, omdat vloerverwarming met lage temperaturen werkt. In dat geval is de hybride optie nog steeds relevant, maar de besparing kan nog groter zijn.